قبض و بسط سرمایه داری استبدادی ایران و ضرورت نابودی آن

همه می‌دانیم که یکی از شگردهای پزشکیان ادا اطوارهای مخالفت‌نمایانه برای ریختن آب سرد بر آتش خشم و اعتراض مردم در پوشش انتقاد به دولت است، دولتی که خودش در رأس آن قرار دارد! و درواقع اگر قرار باشد کسی مورد انتقاد قرار گیرد خودِ اوست که باید پاسخگوی انتقادهای مردم باشد. بی‌تردید، این مخالفت‌نمایی در عین حال بیانگر درماندگیِ عمیق کل دولت سرمایه ‎داریِ استبدادیِ جمهوری اسلامی نیز هست، به طوری که بارها شاهد بوده‌ایم که رئیس این حکومت، که همان اقلیت مردم هم برای ارائه راه حل مشکلات‌شان به او رأی داده‌اند، خطاب به مردم گفته است: شما بگویید من چه کار کنم!! باید به جناب رئیس جمهور گفت: اگر قرار باشد مردم به شما بگویند چه کار کنی، پس شما آن بالا چه می‌کنی؟!

باری، از همان انتخابات تیرماه سال ۱۴۰۳ پیدا بود که نقش واقعیِ پزشکیان در ریاست جمهوری چیزی جز اجرای اوامر مقام عظما و در واقع «تدارکاتچی» او ‌نخواهد بود. یک نمونه این سرسپردگی و ذوب در ولایت تنظیم بودجه سالانه است که متن آن همین دیروز برای تصویب به مجلس داده شد. این متن تا کنون منتشر نشده است، اما شواهد و قرائن نشان می‌دهند که این بودجه نیز، همچون بودجه سال‌های پیشین، بودجه‌ای انقباضی-انبساطی است، انقباض‌اش برای مزدبگیران و انبساط‌اش برای روحانیون، جیره‌خواران صدا و سیما، نظامیان، بوروکرات‌ها، و سرمایه‌داران دولتی، و پاچه‌خوارانِ مورد حمایت آنها؛ انقباض برای آنان که ثروت جامعه را تولید می‌کنند و انبساط برای آنها که یا مفت می‌خورند و می‌خوابند و کاری جز تولید خرافات در حجره‌های حوزه‌های علمیه و سالن‌های شیک و پرزرق و برق صدا و سیما نمی‌کنند، یا فربه‌تر از آن‌چه هستند می‌شوند تا بتوانند بهتر آدم بکُشند، و یا طرح و برنامه می‌دهند که چه‌گونه سرمایه را از غرقاب بحران نجات دهند.

گزارش‌ها حاکی است که در بودجه سال آینده حقوق کارمندان و بازنشستگان کشوری فقط ۲۰ درصد اضافه می‌شود، و این در حالی است که تورم هم‌اکنون – چه رسد به سال آینده – بیش از ۶۰ درصد است. در مقابلِ این انقباض، انبساط بودجه سازمان تبلیعات اسلامی و زیرمجموعه‌هایش (۱۲ زیرمجموعه) را می‌بینیم که، بر اساس گزارش روزنامه شرق، از کمتر از ۷ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۴ به ۷ هزار و ۸۷۶ میلیارد تومان برای سال ۱۴۰۵ افزایش یافته است. هم‌چنین، به‌نوشته همین روزنامه، بودجه امسالِ مؤسسات و نهادهای زیر نظر حسن خمینی(«آستان مقدس حضرت امام خمینی»، «مؤسسه نشر آثار حضرت امام خمینی»، «پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی» و …) نیز ۴۰ تا ۵۰ درصد افزایش یافته است.

خبرگزاری‌های ایلنا و ایرنا دو گزارش منتشر کرده‌اند که، بی آن‌که خواسته باشند، جنبه‌های قبض و بسط سرمایه‌داری استبدادیِ حاکم را به خوبی نشان می‌دهند. گزارش ایلنا درباره ۶۰۰ کارگر معدن زغال سنگ «همکار» در استان کرمان است که، با وجود اشتغال در یک مجموعه دولتی، دو ماه است حقوق نگرفته‌اند. کارگران این معدن به ایلنا گفته‌اند تداوم بی‌توجهیِ کارفرما به وضعیت معیشتیِ آنها، در کنار فرسودگی تجهیزات، انگیزه کار در اعماق زمین را در آنان از بین برده و زندگی‌شان را به «قرض و مساعده» وابسته کرده است. یکی از کارگران با بیان این‌که این وضعیت هر سال تکرار می‌شود، گفته است: «الان دو ماه حقوق نگرفته‌ایم. حقوق برج ۷ (مهرماه) را تازه گرفته‌ایم و منتظر حقوق برج ۸ هستیم. با این تورم، کارگر معدن چه طور زندگی کند؟ ما با مساعده و استقراض زندگی می‌کنیم.» در مقابل اعتراض کارگران، کارفرما به آنان گفته به دلیل واقعی‌نبودنِ قیمت زغال سنگ، یعنی پایین‌بودنِ آن، امکان پرداخت حقوق و تأمین تجهیزات مناسب وجود ندارد. به این ترتیب، تبعات این بحران اقتصادی مستقیما متوجه کارگران شده و زندگی آنان را نابود کرده است. این از جنبه انقباضیِ سرمایه‌داریِ استبدادیِ ایران، که کارگران را زیر ستم مضاعف خود لِه کرده است.

اما گزارش ایرنا درباره جنبه انبساطی بودجه دولت است. در این گزارش چنین آمده است: «اخیرا حساسیت‌های مربوط به ردیف بودجه دستگاه‌هایی که به «نهادهای خاص» معروف شده‌اند به شکلی چشمگیر افزایش یافته و از صدا و سیما گرفته تا نهادهایی مانند سازمان تبلیغات اسلامی، جامعه المصطفی و … دخل و خرج سالانه‌شان زیر ذره‌بین قرار گرفته و حجم زیادی از انتقادات نیز متوجه میزان بودجه این دستگاه بوده است.» ایلنا به نقل از یک «فعال مجازی» نوشته است: «بودجه سازمان تبلیغات اسلامی از ۴۶۵ میلیارد تومان در سال ۱۴۰۰ به ۵۰۰۰ میلیارد تومان در سال ۱۴۰۴ رسیده، یعنی شاهد رشد ۹۷۵ درصدی بوده است و به همین خاطر رسانه وابسته به سازمان تبلیغات یعنی خبرگزاری مهر بارها از «احتمال حذف بودجه‌های زائد» اظهار نگرانی کرده و آن را «اشتباهی بزرگ» توصیف کرده است.» ایرنا در پایان نوشته است: «نتیجه راستی‌آزماییِ ادعای یادشده این است که، طبق ارقام رسمیِ اعلان شده، بودجه سازمان تبلیغات اسلامی از سال ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تقریبا ۱۲ برابر شده است.»

همین قبض و بسط سرمایه‌داریِ استبدادیِ ایران، که خود را از جمله در بودجه سالانه آن نشان می‌دهد، بیانگر آن است که رهاییِ جامعه ایران از فلاکت موجود جز با از میان برداشتن این دوقطبیِ هولناک، که دَم به دَم هولناک‌تر می‌شود، امکان‌پذیر نیست. گام نخستِ این رهایی انسان، رهایی سیاسیِ جامعه از استبداد و استقرار آزادی، رفاه، و برابری برای افزایش توان مادی و فکری و فرهنگیِ طبقه مزدبگیر در مبارزه با سرمایه است، مبارزه‌ای که تنها راه جلوگیری از بازگشتِ این یا آن نوع استبداد به جامعه بلادیده ایران است.

کانال تلگرام منشور آزادی، رفاه، برابری

۴ دی ۱۴۰۴

منشور آزادی، رفاه، برابری